خانه  Said Soltanpour Said Sltanpour

irannam

ارسال پیام
فهرست الفبایی
مجموعه آثار
نوعی از هنر، نوعی از اندیشه

آوازهای بند

ادبیات و هنر

از کشتارگاه

ایستگاه

حسنک

وظیفه هنر

دولت، ایدئولوژی و هنر و ادبیات

من این گل را
می شناسم

سناریوی تئانر عباس آقا

مجموعه اشعار

مصاحبه ها

سعید سلطانپور

 

سعید سلطانپور، شاعر، نمایشنامه نویس و کارگردان تئاتر، درسال 1319  در سبزوار به دنیا آمد. مادرش آموزگار بود و خود او نیز پس از دوره دبیرستان در آموزشگاه‌های جنوب تهران به آموزگاری پرداخت. با کار در محلات فقیرنشین در جنوب شهر تهران، با مشکلات اجتماعی آشنا شد و در 1340 در جنبش اعتراضی آموزگاران شرکت کرد

در روز دوازدهم اردیبهشت (روز آموزگار) همراه با هزاران آموزگار و فرهنگیان در تظاهرات اعتراضی شرکت کرد و با یاری انقلابیونی چون صمد بهرنگی، بهروز دهقانی، حسن ضیاء ظریفی، بیژن جزنی و یارانشان و با پیوستن دانشجویان و دانش‌آموزان و کارگران این جنبش سراسری شد. با تأسیس هنرکده آناهیتا به آن پیوست و از سال 1339 تا 1344 همگام با آموزش، به فعالیت هنری پرداخت. او در اجرای نمايش‌نامه «سه خواهر» اثر آنتوان چخوف همکاری کرد و همزمان با شرکت سازنده در تئاتر، از سال‌های 1344 تا 1348 دورهٔ دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران را به پایان رسانید. در سال 1347 جنگ شعر صدای میرا را که در خلال سال‌های 40ـ47 سروده بود به چاپ رساند. نخستین شعر سیاسی سلطانپور مربوط به قیام پانزدهم خرداد سال 1342 است. در این شعر او سرنگونی شاه و شور و خیزش آن‌روز را می سراید. در سا‌لهای دانشچویی در اوج خفقان و سانسور, نمایشنامه‌های ”مرگ در برابر” از وسلین هنچوف و ”ایستگاه” نوشته خویش را به نمایش گذارد. هم‌ زمان با چاپ صدای میرا در سال 1347 کتاب ممنوعه گردید

در سال 1348 کاری از ”ایبسن” به نام ”دشمن مردم” را بر روی صحنه می برد. در شب یازدهم نمایش، ساواک هجوم آورده و سالن را تعطیل می‌کند
سال 1349 ودر آغازجنبش مسلحانه در جنگلهای سیاهکل بر ضد نظام حاکم، سعید نمایشنامه ”آموزگاران”از محسن یلفانی را بر صحنه برد.  ساواک به سالن هجوم برده و کارگردان و نویسنده و بازیگران آن بازداشت می شوند

Said Soltanpour

در اسفند 1349 در دادگاه نظامی شاه اورا  محاکمه کرده و سعید را تا مدتی آزاد می کنند. همان زمان کتاب ”نوعی از هنر, نوعی از اندیشه” را پنهانی چاپ کرد
در سال 1351 به جرم پخش دوباره کتاب ممنوعه ”نوعی از هنر, نوعی از اندیشه” بازداشت شده و پس از آزادی در پی برگذاری جشن‌های  2500 ساله، نمایشنامه ”چهره‌های سیمون ماشار” نوشته ”برتولت برشت” را به صحنه برد

آوازهای بند دومین دفتر شعر سعید، در سال 1351 پنهانی دست به دست می گردد. سعید از سال 1351 تا 1353 به زندان میرود و سر انجام در سال 1353 به جرم انتشار ”آوازهای بند” که در سلول‌های کمیته و اوین سروده بود، به جرم داشتن افکار مارکسیستی و اشتراکی و به اتهام پیوند با ”چریک‌های فدایی خلق ایران” دراوین و کمیته محبوس گردید
بیست و دوم تیر ماه 1356 از زندان آزاد شد و بلادرنگ  به دریای شورش مردم  پیوست. در سال 1356 برای دومین بار، با انتشار بیانیه‌ چهل نفره، کانون نویسندگان گشایش یافت. نشست بنیانگذاران دومین دوره، هم‌زمان بود با آزادی سعید از زندان.  او یکراست از زندان به کانون رفت و گفت ”من دیشب از زندان آزاد شده‌ام و امروز آمده‌ام تا در دفاع از آزادی بیان، اندیشه و اجتماعات، به کانون نویسندگان بپیوندم” ودر پی آن بیانیه 98 نفره کانون را امضاء کرد

سلطانپور در شب‌های شعر کانون که در مهرماه 1356 در انستیتو گوته، برگذار گردید، نیز شرکت کرد و شعر ”در بند پهلوی” و ”از کشتارگاه” را  خواند
پس از سرنگونی رژیم پهلوی نیزسعید  از مبارزه در راه کارگران و زحمتکشان باز نایستاد. در سال 1358 به نمایندگی از سوی ”سازمان چریکهای فدایی خلق ایران” در انتخابات مجلس، کاندید شد و از این تریبون در گرد همایی چند صد هزار نفره فدائیان خلق در میدان آزادی تهران سخن گفت

در همین دوران، سلطانپور نمایشنامه عباس آقا کارگر ایران ناسیونال را اجرا کرد که بسیار مورد توجه مردم قرار گرفت
در سال 1359 هنگام پخش تراکت در تهران، در خیابان انقلاب، به وسیله گشت سپاه دستگیر شد ولی با داد و فریاد و جنجال خیابانی از دست آنان گریخت و در میان مردم ناپدید گشت
هفدهم بهمن ماه 1359، نخستین میتینگ پس از انشعاب ”اقلیت” از ”اکثریت”، سازمان چریکهای فدایی خلق را تدارک دید. او همچنان به فعالیت های سیاسی خود ادامه داد و سرانجام در بیست و هفتم فروردین 1360 ودر شب عروسی اش به‌وسیله پاسداران دستگیر شد و پس از شصت و شش روزبازداشت، در سحرگاه روز اول تیر ماه به جوخه اعدام سپرده شد

Said Soltanpour     عکسی از مراسم عروسی سعید سلطانپور

منابع
http://fa.wikipedia.org
http://dasochakosh.tripod.com/soltanpur-arch.htm

 

   

 


Website Counter